Antoine de Saint-Exupéry

La Eta Princo
    

ĈAPITRO XIII

LA KVARA planedo estis logxata de negocisto. Tiu viro estis tiel okupata, ke li ecx ne levis sian kapon dum la alveno de la eta princo.

-Bonan tagon," salutis la eta princo, "Via cigaredo estingigxis."

-Tri kaj du estas kvin. Kvin kaj sep, dek du. Dek du kaj tri, dek kvin. Bonan tagon! Dek kvin kaj sep estas dudek du. Dudek du kaj ses, dudek ok. Mi ne havas tempon por denove ekbruligi mian cigaredon. Dudek ses kaj kvin estas ridek unu. Fu! Tio entute estas do kvincent unu milionoj sescent dudek du mil sepcent tridek unu."

-Kvincent milionoj da kio?"

-Ha! Cxu vi ankora? estas tie cxi? Kvincent unu milionoj da... mi ne scias plu... Mi havas tion da laboro! Mi ja estas serioza, mi ne amuzigxas per bagatelajxoj! Du kaj kvin estas sep..."

La negocisto levis la kapon.

-Dum la kvindek kvar jaroj de kiam mi logxas sur tiu cxi planedo, mi estis gxenita nur trifoje. Unuan fojon tio okazis anta? dek jaroj, pro majskarabo, kiu falis de loko, kiun Dio scias. Gxi bruis terure, kaj sekve mi faris kvar erarojn en adicio. Duan fojon tio okazis anta? dek unu jaroj pro re?matisma atako. Korpa ekzercado mankas al mi. Mi ne havas tempon por vagadi. Mi ja estas serioza. Trian fojon... jen! Mi do diris kvincent unu milionoj..."

-Milionoj da kio?"

La negocisto ekkomprenis, ke li neniel povas esperi trankvilon.

-Milionoj da tiuj ajxetoj, kiujn oni iafoje vidas sur la cxielo."

-Cxu musxoj?"

-Tute ne! Oraj ajxetoj pri kiuj revas mallaboremuloj. Sed mi ja estas serioza! Mi ne havas tempon por revadi."

-Ha! Cxu steloj?"

-Jes, gxuste, ili estas steloj."

-Kaj kion vi faras per kvincent milionoj da steloj?"

-Kvincent unu milionoj sescent dudek du mil sepcent tridek unu. Mi ja estas serioza kaj preciza."

-Kaj kion vi faras per tiuj steloj?"

-Kion mi faras per ili?"

-Jes, diru!"

-Nenion mi faras per ili. Mi posedas ilin."

-Cxu vi posedas la stelojn?"

-Jes."

-Sed mi jam vidis regxon, kiu..."

-La regxoj ne posedas. Ili regxas. Tio estas tute alia afero."

-Kaj kial utilas al vi posedi la stelojn?"

-Tio utilas al mi por esti ricxa."

-Kaj kial utilas al vi esti ricxa?"

-Tio utilas al mi por acxeti aliajn stelojn, se iu trovas iujn."

La eta princo pensis: Tiu cxi rezonas iom same, kiel mia ebriulo. Tamen li demandis pli:

-Kiel oni povas posedi stelojn?"

-Al kiu ili apartenas?" tuj rebatis la negocisto grumblante.

-Mi ne scias. Al neniu."

-Do, ili apartenas al mi, cxar mi estis la unua, kiu pensis pri ili."

-Cxu tio suficxas?"

-Kompreneble. Se vi trovos diamanton, kiu estas nenies proprajxo, gxi apartenos al vi. Se vi trovos insulon, kiu estas nenies proprajxo, gxi apartenos al vi. Se vi kiel unua havas iun ideon, vi patentigas gxin: gxi apartenas al vi. Kaj sekve mi posedas la stelojn, cxar neniam iu anta? mi havis la ideon ilin posedi."

-Tio estas vera," diris la eta princo. "Sed kion vi faras per ili?"

-Mi administras ilin. Mi kalkulas kaj rekalkulas ilin," klarigis la negocisto. "Estas malfacile. Sed mi estas serioza homo!"

La eta princo ankora? ne estis kontenta.

-Se mi posedas fulardon, mi povas gxin meti cxirka? mia kolo kaj kunporti. Se mi posedas floron, mi povas gxin desxiri kaj kunporti. Sed vi ne povas preni la stelojn!"

-Ne, sed mi povas deponi ilin en banko."

-Kion tio signifas?"

-Tio signifas, ke mi skribas sur papereton la nombron de miaj steloj. Kaj poste mi sxlosas tiun cxi paperon en tirkesto."

-Nenion pli?"

-Tio suficxas!"

-Tio estas amuza," pensis la eta princo. "Suficxe poezia, sed ne tre serioza."

-Mi posedas floron, kiun mi akvumas cxiutage," li ankora? diris. "Mi posedas tri vulkanojn, kiujn mi skrapas cxiusemajne. Mi bone skrapas anka? tiun, kiu estas estingita. Oni neniam scias! Por miaj vulkanoj kaj anka? por mia floro estas utile, ke mi posedas ilin. Sed vi ne estas utila por la steloj..."

La negocisto malfermis sian busxon, sed trovis nenion por respondi. Kaj la eta princo foriris.

-La grandpersonoj certe estas tute strangaj," li pensis dumvoje.